Hronološki okvir

Zbirka za mlađi neolit i eneolit sadrži predmete koji pripadaju periodu od sredine 6. do sredine 5. milenijuma pre n. e.

Formiranje fonda

Na prikupljanje predmeta za Zbirku primarni uticaj su imala arheološka istraživanja brojnih lokaliteta vinčanske culture. Najvažniji se ističu naselja:

Manji deo predmeta dospeo je u zbirku otkupima i poklonima.

O vinčanskoj kulturi

U periodu mlađeg neolita i eneolita, na teritoriji Srbije razvijala se vinčanska kultura. Stočarstvo i zemljoradnja su bili ekonomske osnova ove kulture, ali su njeni nosioci započeli, a postepeno i u potpunosti savladali, upotrebu bakra. Pojava ove tehnologije uzrokovala je i nastanak novih specijalizovanih zanimanja i zanata – rudara, kovača itd.

Artefakti

Najveći deo predmeta izrađen je od keramike, od prepoznatljivih posuda koje su se koristile u svakodnevnom životu do antropomorfnih posuda, zoomorfnih i antropomorfnih figurina izvanredne izrade koje su mogle imati ukrasnu ili ritualnu namenu. Manji deo fonda čine predmeti od kamena – okresani i glačani artefakti, kao i životinjske kosti. Prvi metalni artefakti – bakarna dleta, sekire-čekići, igle, perle, privesci, kao i kalupi, svedočanstva su početka metalnih doba i inovatorskog duha vinčanske kulture.

Kustos: dr Vera Bogosavljević-Petrović, muzejski savetnik

v.bogosavljevic@narodnimuzej.rs

Pročitajte više